NaviAble wersja dostępna
Ustawienia czytania
Tekst
Widok
Elementy
Głos i druk

www.biznes.gov.pl

W jakiej formie można prowadzić firmę. Firma jednoosobowa a spółki.

W Polsce firmy mogą działać w różnych formach. Różnice dotyczą kwestii formalnych, miejsca rejestracji, finansów, kapitału czy reprezentacji. Przeczytaj czym się różnią firmy jednoosobowe i spółki.

Otwórz oryginał

W jakiej formie można prowadzić działalność gospodarczą. Firma jednoosobowa a spółki

Opublikowano:

W Polsce istnieje kilka form działalności gospodarczej. Różnice dotyczą zarówno spraw formalnych, takich jak miejsce rejestracji czy sposób reprezentacji, jak i spraw finansowych – na przykład wymaganego do założenia firmy kapitału. Przeczytaj, jakie są najważniejsze różnice pomiędzy formami prowadzenia działalności.

W jakiej formie możesz prowadzić działalność w Polsce

Jeśli chcesz założyć firmę, masz do wyboru kilka jej rodzajów (form prawnych):

  • jednoosobowa działalność gospodarcza
  • spółka cywilna
  • spółki kapitałowe: spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, prosta spółka akcyjna i spółka akcyjna
  • spółki osobowe: spółka jawna, partnerska, komandytowa, komandytowo-akcyjna.

Przeczytaj więcej o:

Pamiętaj, że spółce cywilnej nie przysługuje status przedsiębiorcy. Przedsiębiorcami są wyłącznie wspólnicy spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej.

Obywatele Unii Europejskiej, innych państw Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz Konfederacji Szwajcarskiej, którzy chcą wykonywać w Polsce działalność gospodarczą, mogą:

  • założyć w Polsce własną firmę
  • czasowo świadczyć transgranicznie usługi
  • w Polsce oddział przedsiębiorcy zagranicznego, jeśli prowadzą już firmę w państwie UE, EOG lub w Szwajcarii.

Obywatele państw, które nie należą do Unii Europejskiej, Europejskiego Obszaru Gospodarczego ani Konfederacji Szwajcarskiej, mogą:

  • założyć w Polsce działalność na zasadach zależnych od obywatelstwa i statusu pobytowego
  • założyć w Polsce oddział przedsiębiorcy zagranicznego, jeśli prowadzą działalność za granicą – na zasadzie wzajemności, chyba że ratyfikowane umowy międzynarodowe stanowią inaczej.

Przeczytaj, w jakiej formie działalność w Polsce może prowadzić cudzoziemiec.

Co trzeba wziąć pod uwagę, wybierając formę działalności

Wybór formy działalności to ważna decyzja. Pomiędzy jednoosobową działalnością i spółkami handlowymi jest wiele różnic, które dotyczą przede wszystkim:

  • tego, czy będziesz prowadzić działalność samodzielnie, czy ze wspólnikami
  • odpowiedzialności za zobowiązania
  • opodatkowania i rodzaju księgowości
  • minimalnego kapitału potrzebnego do założenia firmy
  • formy reprezentacji, czyli tego, kto może reprezentować firmę na przykład w sprawach urzędowych
  • miejsca, w którym rejestrujesz firmę i załatwiasz sprawy z nią związane.

Kto może założyć firmę

Kto może założyć firmę

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Wyłącznie jedna osoba fizyczna.

Spółka cywilna

Minimum dwóch wspólników: osoby fizyczne, osoby prawne lub jednostki organizacyjne mające zdolność prawną.

Spółka jawna

Minimum dwóch wspólników: osoby fizyczne, osoby prawne lub jednostki organizacyjne mające zdolność prawną.

Spółka partnerska

Minimum dwie osoby fizyczne uprawnione do wykonywania wolnych zawodów (partnerzy).

Spółka komandytowa

Dwóch lub więcej wspólników: osoby fizyczne, osoby prawne lub jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, którym ustawa przyznaje zdolność prawną, w tym co najmniej jeden komplementariusz (odpowiada całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki) i jeden komandytariusz (odpowiada za zobowiązania spółki do wysokości sumy komandytowej).

Spółka komandytowo-akcyjna

Dwóch lub więcej wspólników: osoby fizyczne, osoby prawne lub jednostki organizacyjne mające zdolność prawną, w tym jeden komplementariusz (odpowiada całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki) i jeden akcjonariusz (nie odpowiada za zobowiązania spółki).

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Minimum jeden założyciel (osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna mająca zdolność prawną).

Założycielem nie może być wyłącznie jednoosobowa spółka z ograniczoną odpowiedzialnością.

Prosta spółka akcyjna

Jeden lub więcej akcjonariuszy: osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna mająca zdolność prawną.

Prosta spółka akcyjna nie może być założona wyłącznie przez jednoosobową spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością.

Spółka akcyjna

Minimum jeden założyciel: osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, której ustawa przyznaje zdolność prawną. Założycielem nie może być wyłącznie jednoosobowa spółka z ograniczoną odpowiedzialnością.

Jak wybrać nazwę firmy

Jak wybrać nazwę firmy

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Nazwa musi zawierać imię i nazwisko właściciela firmy. Dodatkowo w nazwie może się znaleźć treść informująca o profilu działalności.

Spółka cywilna

Nazwa spółki cywilnej powinna identyfikować wszystkich jej wspólników i zawierać oznaczenie „spółka cywilna” lub „s.c.”. Na fakturach podaj nazwę spółki i jej adres. Odrębnie wpisujesz do CEIDG swoją firmę jako wspólnika. Nie może ona sugerować, że wpis dotyczy spółki cywilnej. Jeśli twój dotychczasowy wpis zawiera takie określenia, zmień go do 14 kwietnia 2027 roku.

Spółka jawna

Nazwa powinna zawierać nazwisko albo pełną nazwę firmy przynajmniej jednego wspólnika, a także oznaczenie „spółka jawna” lub „sp. j.”.

Spółka partnerska

Nazwa powinna zawierać nazwisko przynajmniej jednego partnera, wskazanie wolnego zawodu wykonywanego w spółce oraz zwrot „i partner”, „i partnerzy” albo „spółka partnerska”. Możesz używać skrótu „sp. p.”. Gdy w spółce wykonywanych jest kilka wolnych zawodów, to należy je wszystkie oznaczyć w nazwie firmy.

Spółka komandytowa

Nazwa powinna zawierać nazwisko albo pełną nazwę firmy przynajmniej jednego komplementariusza, a także oznaczenie „spółka komandytowa” lub „sp. k.”. Nazwa nie może zawierać nazwiska ani firmy komandytariusza.

Spółka komandytowo-akcyjna

Nazwa powinna zawierać nazwisko albo pełną nazwę firmy przynajmniej jednego komplementariusza, a także oznaczenie „spółka komandytowo-akcyjna” lub „S.K.A.”. Nazwa nie może zawierać nazwiska ani firmy akcjonariusza.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Nazwa może być obrana dowolnie, ale musi zawierać określenie „spółka z ograniczoną odpowiedzialnością” lub „spółka z o.o.” lub „sp. z o.o.”.

Prosta spółka akcyjna

Nazwa może być obrana dowolnie, powinna jednak zawierać dodatkowe oznaczenie „prosta spółka akcyjna” lub „P.S.A.”.

Spółka akcyjna

Nazwa może być obrana dowolnie, ale musi zawierać określenie „spółka akcyjna” lub „S.A.”.

Przeczytaj, jak nazwać firmę.

Czy potrzebna jest umowa lub statut

Czy potrzebna jest umowa lub statut

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Nie. Podstawą działania jest rejestracja w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG).

Spółka cywilna

Tak. Umowa w formie pisemnej.

Spółka jawna

Tak. Umowa musi być zawarta:

  • w formie pisemnej pod rygorem nieważności
  • w formie aktu notarialnego: jeśli wkładem wspólnika jest nieruchomość
  • z podpisami notarialnie poświadczonymi: jeśli wkładem wspólnika jest przedsiębiorstwo
  • przez internet w systemie S24 – jeśli wnoszone są wkłady wyłącznie w formie pieniężnej.

Spółka partnerska

Tak. Umowa musi być zawarta:

  • w formie pisemnej pod rygorem nieważności
  • w formie aktu notarialnego: jeśli wkładem wspólnika jest nieruchomość
  • z podpisami notarialnie poświadczonymi: jeśli wkładem wspólnika jest przedsiębiorstwo.

Spółka komandytowa

Tak. Umowa może być zawarta:

  • w formie aktu notarialnego
  • przez internet w systemie S24 – jeśli wnoszone są wkłady wyłącznie w formie pieniężnej.

Spółka komandytowo-akcyjna

Tak. Statut w formie aktu notarialnego.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Tak. Umowa może być zawarta:

  • w formie aktu notarialnego (w przypadku założenia spółki przez jedną osobę jest to akt założycielski)
  • przez internet w systemie S24 – jeśli wnoszone są wkłady wyłącznie w formie pieniężnej.

Prosta spółka akcyjna

Tak. Umowa może być zawarta:

  • w formie aktu notarialnego (w przypadku założenia spółki przez jedną osobę jest to akt założycielski)
  • przez internet w systemie S24 – jeśli wnoszone są wkłady wyłącznie w formie pieniężnej.

Spółka akcyjna

Tak. Statut w formie aktu notarialnego.

Gdzie zarejestruję firmę

Gdzie zarejestruję firmę

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Centralna Ewidencja i Informacja o Działalności Gospodarczej (CEIDG)

Przeczytaj, jak założyć firmę jednoosobową online.

Spółka cywilna

Wspólnicy będący osobami fizycznymi rejestrują się w CEIDG. Pozostali wspólnicy podlegają zasadom rejestracji właściwym dla ich formy prawnej. Przeczytaj, jak uzyskać numer REGON dla spółki cywilnej.

Spółka jawna

Krajowy Rejestr Sądowy (KRS)

Możliwa rejestracja online w systemie S24. Przeczytaj, jak założyć spółkę jawną.

Spółka partnerska

Krajowy Rejestr Sądowy (KRS)

Przeczytaj, jak założyć spółkę partnerską.

Spółka komandytowa

Krajowy Rejestr Sądowy (KRS)

Przeczytaj, jak założyć spółkę komandytową.

Spółka komandytowo-akcyjna

Krajowy Rejestr Sądowy (KRS)

Przeczytaj, jak założyć spółkę komandytowo-akcyjną.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Krajowy Rejestr Sądowy (KRS)

Przeczytaj, jak założyć spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością.

Prosta spółka akcyjna

Krajowy Rejestr Sądowy (KRS)

Przeczytaj, jak założyć PSA.

Spółka akcyjna

Krajowy Rejestr Sądowy (KRS)

Przeczytaj, jak założyć spółkę akcyjną.

Czy firma jest samodzielnym podmiotem w obrocie gospodarczym

Czy firma jest samodzielnym podmiotem w obrocie gospodarczym

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Nie. Firma nie jest podmiotem praw i obowiązków i nie dokonuje we własnym imieniu czynności prawnych. Tę rolę pełni osoba fizyczna, wykonująca działalność gospodarczą (właściciel firmy).

Spółka cywilna

Nie. W obrocie gospodarczym spółka cywilna nie występuje jako osobny podmiot od jej wspólników. Nie jest podmiotem praw i obowiązków i nie dokonuje we własnym imieniu czynności prawnych. Tę rolę pełnią w spółce cywilnej wspólnicy.

Spółka jawna

Tak. Spółka jest odrębnym uczestnikiem obrotu od jej wspólników. Może nabywać prawa (w tym własność), zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywaną. Nie posiada osobowości prawnej.

Spółka partnerska

Tak. Spółka jest odrębnym uczestnikiem obrotu od jej wspólników. Może nabywać prawa (w tym własność), zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywaną. Nie posiada osobowości prawnej.

Spółka komandytowa

Tak. Spółka jest odrębnym uczestnikiem obrotu od jej wspólników. Może nabywać prawa (w tym własność), zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywaną. Nie posiada osobowości prawnej.

Spółka komandytowo-akcyjna

Tak. Spółka jest odrębnym uczestnikiem obrotu od jej wspólników. Może nabywać prawa (w tym własność), zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywaną. Nie posiada osobowości prawnej.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Tak. Spółka posiada osobowość prawną, jest pełnoprawnym podmiotem praw i obowiązków niezależnym od jej wspólników. Może dokonywać we własnym imieniu wszystkich czynności prawnych, zarówno sądowe, jak i pozasądowe.

Prosta spółka akcyjna

Tak. Spółka posiada osobowość prawną, jest pełnoprawnym podmiotem praw i obowiązków niezależnym od jej wspólników. Może dokonywać we własnym imieniu wszystkich czynności prawnych, zarówno sądowe, jak i pozasądowe.

Spółka akcyjna

Tak. Spółka posiada osobowość prawną, jest pełnoprawnym podmiotem praw i obowiązków niezależnym od jej wspólników. Może dokonywać we własnym imieniu wszystkich czynności prawnych, zarówno sądowe, jak i pozasądowe.

Czy muszę wnieść minimalny wkład finansowy

Czy muszę wnieść minimalny wkład finansowy

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Nie.

Spółka cywilna

Nie. Wspólnicy mogą zobowiązać się do wniesienia wkładów, które mogą polegać na wniesieniu do spółki własności lub innych praw albo na świadczeniu usług.

Spółka jawna

Spółka partnerska

Spółka komandytowa

Nie. Spółka jest odrębnym od wspólników bytem prawnym i, żeby rozpocząć działalność, powinna dysponować określonym w umowie majątkiem. Majątek powstaje w wyniku wniesienia wkładów przez wspólników. Wkłady mogą być pieniężne, niepieniężne albo polegać na świadczeniu usług na rzecz spółki. Dzięki wniesionym wkładom wspólnicy otrzymują udziały (określone prawa) w spółce. Komandytariusz może wnieść pracę lub usługi jako wkład tylko wtedy, gdy wartość innych jego wkładów wynosi co najmniej tyle, ile suma komandytowa.

Spółka komandytowo-akcyjna

Tak. Minimalna wysokość kapitału zakładowego wynosi 50 000 zł. Kapitał zakładowy może być pokryty wkładami pieniężnymi lub niepieniężnymi.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Tak. Minimalna wysokość kapitału zakładowego wynosi 5 000 zł. Wkłady na kapitał zakładowy wnoszą wszyscy wspólnicy i mogą być one pieniężne lub niepieniężne.

Prosta spółka akcyjna

Tak. Minimalna wysokość kapitału akcyjnego wynosi 1 zł. Wkłady na pokrycie kapitału akcyjnego mogą być pieniężne lub niepieniężne. Na kapitał akcyjny nie możesz przeznaczyć wkładów w postaci pracy, usług ani praw niezbywalnych.

Spółka akcyjna

Tak. Minimalna wysokość kapitału zakładowego wynosi 100 000 zł. Wkłady na pokrycie kapitału zakładowego mogą być pieniężne lub niepieniężne.

Czy w firmie muszą być oficjalne organy

Czy w firmie muszą być oficjalne organy

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Nie.

Spółka cywilna

Nie.

Spółka jawna

Nie.

Spółka partnerska

Nie, choć można powołać zarząd.

Spółka komandytowa

Nie.

Spółka komandytowo-akcyjna

Tak:

  • walne zgromadzenie
  • rada nadzorcza (jeśli w spółce jest więcej niż 25 akcjonariuszy).

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Tak:

  • zgromadzenie wspólników
  • zarząd
  • rada nadzorcza lub komisja rewizyjna albo oba te organy w przypadku spółek, w których kapitał zakładowy przewyższa kwotę 500 tys. zł, a wspólników jest więcej niż 25.

Prosta spółka akcyjna

Tak:

  • zarząd albo rada dyrektorów
  • rada nadzorcza – jeśli przewiduje ją umowa spółki, w której działa zarząd
  • walne zgromadzenie.

Spółka akcyjna

Tak:

  • walne zgromadzenie akcjonariuszy
  • zarząd
  • rada nadzorcza.

Kto reprezentuje firmę

Kto reprezentuje firmę

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Wszelkie czynności faktyczne i prawne podejmuje osoba wykonująca działalność.

Spółka cywilna

Prawo reprezentowania spółki ma każdy wspólnik. Nie ma znaczenia, czy jest nim osoba fizyczna czy też osoba prawna. Szczegółowy sposób reprezentacji można określić w umowie spółki.

Spółka jawna

Co do zasady prawo reprezentowania spółki ma każdy wspólnik. Nie ma znaczenia, czy wspólnikiem jest osoba fizyczna czy też osoba prawna. Szczegółowy sposób reprezentacji można określić w umowie spółki.

Spółka partnerska

Co do zasady prawo reprezentowania spółki ma każdy z partnerów. Umowa spółki może przewidywać inny sposób reprezentacji, przez partnera łącznie z innym partnerem lub prokurentem. Spółka partnerska może powołać zarząd, który będzie reprezentował spółkę i prowadził jej sprawy. W zarządzie musi zasiadać co najmniej jeden partner. Możesz powołać do niego także osoby spoza grona partnerów.

Spółka komandytowa

Co do zasady komplementariusz, którego nie pozbawiono prawa reprezentacji, może samodzielnie reprezentować spółkę. Wspólnik będący komandytariuszem może reprezentować spółkę tylko jako jej pełnomocnik.

Spółka komandytowo-akcyjna

Co do zasady komplementariusz, którego nie pozbawiono prawa reprezentacji, może samodzielnie reprezentować spółkę. Akcjonariusz może reprezentować spółkę tylko jako jej pełnomocnik.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Spółkę reprezentuje zarząd. Jeśli zarząd jest wieloosobowy, do skutecznej reprezentacji konieczne jest współdziałanie dwóch członków zarządu lub członka zarządu i prokurenta (umowa spółki może inaczej określić sposób reprezentacji). Zarząd może również ustanowić pełnomocnika do załatwienia określonych spraw.

Prosta spółka akcyjna

Spółkę reprezentuje zarząd lub rada dyrektorów. Jeżeli organ jest wieloosobowy, spółkę reprezentuje dwóch członków zarządu albo dwóch dyrektorów łącznie lub jeden członek zarządu albo dyrektor łącznie z prokurentem. Umowa spółki może określać inne zasady reprezentacji.

Spółka akcyjna

Spółkę reprezentuje zarząd, który składa się z jednego lub większej liczby członków. Jeśli zarząd jest wieloosobowy, sposób reprezentacji określa statut spółki. Jeśli statut tego nie określa, do skutecznej reprezentacji konieczne jest współdziałanie dwóch członków zarządu lub członka zarządu i prokurenta. Zarząd może również ustanowić pełnomocnika do złożenia oświadczenia w imieniu spółki w określonej sprawie.

Kto może podejmować decyzje dotyczące działania firmy

Kto może podejmować decyzje dotyczące działania firmy

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Osoba fizyczna wykonująca działalność (właściciel firmy).

Spółka cywilna

Prawo prowadzenia spraw spółki przysługuje każdemu ze wspólników. Umowa spółki może odmiennie regulować prowadzenie spraw spółki (wskazani wspólnicy mogą być pozbawieni tego prawa lub ich prawo może zostać ograniczone).

Spółka jawna

Każdy wspólnik ma prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki. Nie ma znaczenia, czy jest nim osoba fizyczna czy osoba prawna. Krąg podmiotów uprawnionych do prowadzenia spraw spółki może być ukształtowany inaczej w umowie spółki.

Spółka partnerska

Co do zasady prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki ma każdy partner. Prowadzenie spraw spółki może zostać powierzone jednemu lub kilku wspólnikom – na podstawie umowy spółki lub późniejszej uchwały wspólników. Spółka partnerska może powołać zarząd, który będzie reprezentował spółkę i prowadził jej sprawy. W zarządzie musi zasiadać co najmniej jeden partner. Możesz powołać do niego także osoby spoza grona partnerów. Powołanie zarządu wyłącza uprawnienia wspólników w tym zakresie.

Spółka komandytowa

Co do zasady prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki należy do każdego komplementariusza, zaś komandytariusz jest pozbawiony tego prawa i obowiązku. Zasada ta może być odmiennie uregulowana w umowie spółki.

Spółka komandytowo-akcyjna

Co do zasady prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki należy do każdego komplementariusza, zaś akcjonariusz jest pozbawiony tego prawa. Statut może odmiennie regulować zasady prowadzenia spraw.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki należy do każdego członka zarządu. Jeżeli zarząd jest wieloosobowy, zasady prowadzenia spraw spółki może szczegółowo określać umowa spółki. W przypadku braku postanowień umownych w tym zakresie każdy członek zarządu może bez uprzedniej uchwały zarządu prowadzić sprawy nieprzekraczające zwykłych czynności spółki. Gdyby jednak którykolwiek z pozostałych członków zarządu sprzeciwił się jej prowadzeniu, wymagana jest uchwała całego zarządu.

Prosta spółka akcyjna

Prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki należy do zarządu lub rady dyrektorów.

Spółka akcyjna

Prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki przysługuje zarządowi.

Kto jest odpowiedzialny za zobowiązania firmy

Kto jest odpowiedzialny za zobowiązania firmy

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Osoba fizyczna wykonująca działalność.

Spółka cywilna

Wspólnicy spółki.

Spółka jawna

Spółka i wspólnicy.

Spółka partnerska

Spółka i partnerzy. Partner nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania, które pozostają w związku z wykonywaniem wolnego zawodu przez innego partnera w tej spółce.

Spółka komandytowa

Spółka i wspólnicy.

Spółka komandytowo- akcyjna

Spółka i komplementariusze.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Spółka. W określonych sytuacjach odpowiedzialność może ponosić zarząd.

Prosta spółka akcyjna

Spółka. W określonych sytuacjach odpowiedzialność mogą ponosić członkowie zarządu albo dyrektorzy.

Spółka akcyjna

Spółka.

Czy muszę pokryć zobowiązania firmy z majątku prywatnego

Czy muszę pokryć zobowiązania firmy z majątku prywatnego

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Tak – występuje nieograniczona odpowiedzialność właściciela za zobowiązania firmy całym majątkiem, a więc zarówno powstałym w wyniku prowadzenia firmy, jak i jego majątkiem osobistym.

Spółka cywilna

Tak – występuje solidarna i nieograniczona odpowiedzialność wspólników za zobowiązania spółki. Obejmuje zarówno majątek powstały w wyniku prowadzenia firmy, jak i majątki osobiste wspólników. W przypadku spłaty długu przez jednego ze wspólników, pozostali są zwolnieni z odpowiedzialności.

Spółka jawna

Tak – występuje solidarna odpowiedzialność spółki i wspólników. Jeśli więc majątek spółki nie wystarcza na spłatę zobowiązań, odpowiedzialność za zobowiązania spoczywa na wspólnikach, którzy wówczas odpowiadają całym swoim majątkiem bez ograniczenia.

Spółka partnerska

Tak – występuje solidarna odpowiedzialność spółki i partnerów za zobowiązania spółki. Jeśli więc majątek spółki nie wystarcza na spłatę zobowiązań, odpowiedzialność za zobowiązania spoczywa na partnerach, którzy wówczas odpowiadają całym swoim majątkiem bez ograniczenia. Odpowiedzialność partnera jest wyłączona w przypadku:

  • zobowiązań, które powstały w związku z wykonywaniem przez pozostałych partnerów wolnego zawodu w spółce
  • zobowiązań spowodowanych przez pracowników i współpracowników spółki, którzy podlegali kierownictwu innego partnera przy świadczeniu usług związanych z przedmiotem działalności spółki.

Spółka komandytowa

Tak – występuje solidarna odpowiedzialność spółki i wspólników. Jeśli majątek spółki nie wystarcza na spłatę zobowiązań, odpowiedzialność za zobowiązania spoczywa na wspólnikach. Odpowiedzialność wspólników jest uzależniona od statusu, jaki posiadają:

  • komplementariusz odpowiada całym swoim majątkiem bez ograniczenia
  • komandytariusz odpowiada do wysokości sumy komandytowej, pomniejszonej o wartość wkładu wniesionego do spółki.

Spółka komandytowo-akcyjna

Tak – w zależności od statusu wspólnika. Solidarna odpowiedzialność spółki i wspólników o statusie komplementariusza. Jeśli majątek spółki nie wystarcza na spłatę zobowiązań, odpowiedzialność za zobowiązania spoczywa na wspólnikach – komplementariuszach. Akcjonariusz co do zasady nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania spółki. Jednak w przypadku zaciągnięcia przez spółkę zobowiązania przekraczającego jej majątek, wkład wniesiony przez akcjonariusza zostanie przeznaczony na spłatę powstałego zadłużenia.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Nie – występuje nieograniczona odpowiedzialność spółki za jej zobowiązania. Jeśli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, odpowiedzialność ponoszą członkowie zarządu, całym swoim majątkiem. Członek zarządu może uwolnić się od odpowiedzialności w przypadkach wskazanych w ustawie.

Prosta spółka akcyjna

Nie – występuje nieograniczona odpowiedzialność spółki za jej zobowiązania. Jeśli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, za jej zobowiązania odpowiadają solidarnie członkowie zarządu albo dyrektorzy. Mogą uwolnić się od tej odpowiedzialności w przypadkach wskazanych w ustawie.

Spółka akcyjna

Nie – występuje nieograniczona odpowiedzialność spółki za jej zobowiązania.

Jaki podatek dochodowy (PIT/CIT) będę płacić

Jaki podatek dochodowy (PIT/CIT) będę płacić

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Przedsiębiorca może wybrać:

  • opodatkowanie na zasadach ogólnych: według skali podatkowej 12% lub 32% albo podatkiem liniowym 19%
  • opodatkowanie w formach zryczałtowanych: ryczałt od przychodów ewidencjonowanych albo kartę podatkową (pod warunkiem spełnienia określonych kryteriów).

Spółka cywilna

Spółka nie jest podatnikiem podatku dochodowego, podatek płacą wspólnicy. Wspólnik będący osobą fizyczną płaci PIT, a wspólnik będący podatnikiem CIT – CIT, proporcjonalnie do prawa do udziału w zysku. Osoby fizyczne mogą też wybrać ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, jeśli spełniają warunki.

Spółka jawna

Co do zasady spółka nie jest podatnikiem podatku dochodowego, podatek płacą wspólnicy. Wyjątek stanowi sytuacja, gdy wspólnikami spółki nie są wyłącznie osoby fizyczne, a spółka nie złoży informacji o podatnikach podatku dochodowego od osób prawnych oraz o podatnikach podatku dochodowego od osób fizycznych, posiadających prawa do udziału w zysku tej spółki.

Spółka partnerska

Spółka nie jest podatnikiem podatku dochodowego, podatek płacą partnerzy. Partnerzy mają do wyboru dwie formy opodatkowania: opodatkowanie na zasadach ogólnych: według skali podatkowej 12% lub 32% albo podatkiem liniowym 19%.

Spółka komandytowa

Spółka komandytowo-akcyjna

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Prosta spółka akcyjna

Spółka akcyjna

Spółka opodatkowana jest podatkiem dochodowym od osób prawnych.

Podstawowe stawki podatku dochodowego od osób prawnych, przy opodatkowaniu na zasadach ogólnych:

  • 19% – stawka podstawowa
  • 9% – od dochodów innych niż zyski kapitałowe, dla małych podatników oraz podatników rozpoczynających działalność w pierwszym roku podatkowym, z ustawowymi wyłączeniami. Mały podatnik to taki, którego przychód ze sprzedaży wraz z VAT w poprzednim roku nie przekroczył równowartości 2 mln euro. Dodatkowo przychody w bieżącym roku podatkowym nie mogą przekroczyć równowartości 2 mln euro; przy roku innym niż 12 miesięcy ten limit ustala się proporcjonalnie.

Co do zasady dochodzi do podwójnego opodatkowania:

  • dochód wypracowany przez spółkę opodatkowany jest na poziomie spółki
  • przy wypłacie dywidendy wspólnikom dochodzi do ponownego opodatkowania, tym razem na poziomie wspólników. Wypłata wspólnikom dywidendy opodatkowana jest zasadniczo zryczałtowanym podatkiem dochodowym w wysokości 19% (PIT/CIT – w zależności od tego, czy wspólnik jest odpowiednio osobą fizyczną lub osobą prawną).

Przeczytaj, jak wybrać optymalną formę opodatkowania.

Jaką księgowość muszę prowadzić

Jaką księgowość muszę prowadzić

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Przedsiębiorca może prowadzić księgowość w formie księgi przychodów i rozchodów (księgowość uproszczona), jeśli przychody z działalności za poprzedni rok podatkowy, ustalone zgodnie z ustawą o PIT, oraz przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów za poprzedni rok obrotowy były niższe niż równowartość 2,5 mln euro. Po osiągnięciu tego limitu musi prowadzić księgi rachunkowe od następnego roku obrotowego. Przy ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych prowadzisz ewidencję przychodów zamiast księgi przychodów i rozchodów.

Spółka cywilna

Spółka cywilna osób fizycznych może prowadzić księgowość w formie księgi przychodów i rozchodów (księgowość uproszczona), jeśli przychody z działalności za poprzedni rok podatkowy, ustalone zgodnie z ustawą o PIT, oraz przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów za poprzedni rok obrotowy były niższe niż równowartość 2,5 mln euro. Po osiągnięciu tego limitu musi prowadzić księgi rachunkowe od następnego roku obrotowego. Przy ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych prowadzisz ewidencję przychodów zamiast księgi przychodów i rozchodów. Jeśli wspólnikiem jest osoba prawna lub inna spółka, spółka prowadzi księgi rachunkowe niezależnie od wysokości przychodów.

Spółka jawna

Spółka jawna osób fizycznych może prowadzić księgowość w formie księgi przychodów i rozchodów (księgowość uproszczona), jeśli przychody z działalności za poprzedni rok podatkowy, ustalone zgodnie z ustawą o PIT, oraz przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów za poprzedni rok obrotowy były niższe niż równowartość 2,5 mln euro. Po osiągnięciu tego limitu musi prowadzić księgi rachunkowe od następnego roku obrotowego. Przy ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych prowadzisz ewidencję przychodów zamiast księgi przychodów i rozchodów. Jeśli wspólnikami nie są wyłącznie osoby fizyczne, spółka prowadzi księgi rachunkowe niezależnie od wysokości przychodów.

Spółka partnerska

Spółka partnerska może prowadzić księgowość w formie księgi przychodów i rozchodów (księgowość uproszczona), jeśli przychody z działalności za poprzedni rok podatkowy, ustalone zgodnie z ustawą o PIT, oraz przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów za poprzedni rok obrotowy były niższe niż równowartość 2,5 mln euro. Po osiągnięciu tego limitu musi prowadzić księgi rachunkowe od następnego roku obrotowego.

Spółka komandytowa

Spółka jest zobowiązana prowadzić pełną księgowość, czyli musi prowadzić księgi rachunkowe. Dodatkowo w jej ramach konieczne jest sporządzanie sprawozdań finansowych oraz sprawdzanie stanu aktywów i pasywów przedsiębiorstwa.

Spółka komandytowo-akcyjna

Spółka jest zobowiązana prowadzić pełną księgowość, czyli musi prowadzić księgi rachunkowe. Dodatkowo w jej ramach konieczne jest sporządzanie sprawozdań finansowych oraz sprawdzanie stanu aktywów i pasywów przedsiębiorstwa.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Spółka jest zobowiązana prowadzić pełną księgowość, czyli musi prowadzić księgi rachunkowe. Dodatkowo w jej ramach konieczne jest sporządzanie sprawozdań finansowych oraz sprawdzanie stanu aktywów i pasywów przedsiębiorstwa.

Prosta spółka akcyjna

Spółka jest zobowiązana prowadzić pełną księgowość, czyli musi prowadzić księgi rachunkowe. Dodatkowo w jej ramach konieczne jest sporządzanie sprawozdań finansowych oraz sprawdzanie stanu aktywów i pasywów przedsiębiorstwa.

Spółka akcyjna

Spółka jest zobowiązana prowadzić pełną księgowość, czyli musi prowadzić księgi rachunkowe. Dodatkowo w jej ramach konieczne jest sporządzanie sprawozdań finansowych oraz sprawdzanie stanu aktywów i pasywów przedsiębiorstwa.

Przeczytaj więcej o księgowości i ewidencjach w firmie.

Czy będę płacić składki do ZUS

Czy będę płacić składki do ZUS

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Osoba prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą pełni funkcję płatnika składek: płaci składki za siebie i za pracownika.

Spółka cywilna

Spółka jawna

Spółka partnerska

Spółka komandytowa

Spółka pełni funkcję płatnika składek za osoby świadczące w niej pracę na podstawie umowy o pracę bądź umowy-zlecenia. Wspólnik będący osobą fizyczną jest traktowany przez ZUS jak przedsiębiorca. Co do zasady sam opłaca składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Zakres obowiązku zależy także od innych tytułów do ubezpieczeń i dostępnych ulg. Podstawa składki zdrowotnej zależy od rodzaju spółki, a w spółkach, których wspólnicy rozliczają PIT od działalności – także od formy opodatkowania.

Spółka komandytowo-akcyjna

Spółka pełni funkcję płatnika składek za osoby świadczące w niej pracę na podstawie umowy o pracę bądź umowy-zlecenia. Komplementariusz będący osobą fizyczną co do zasady podlega ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnemu oraz sam opłaca swoje składki. Akcjonariusz nie podlega tym ubezpieczeniom z samego tytułu posiadania akcji.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Spółka pełni funkcję płatnika składek za osoby świadczące w niej pracę na podstawie umowy o pracę bądź umowy-zlecenia. Płatnikiem składek z tytułu pozostawania wspólnikiem spółki jednoosobowej jest wspólnik. W przypadku, gdy spółkę tworzy co najmniej dwóch wspólników, wspólnik nie podlega ubezpieczeniom z samego tytułu posiadania udziałów.

Prosta spółka akcyjna

Spółka pełni funkcję płatnika składek za osoby świadczące w niej pracę na podstawie umowy o pracę bądź umowy-zlecenia. Przy czym akcjonariusz nie ma obowiązku płacenia składek ZUS niezależnie od tego, czy spółkę będzie tworzył jeden akcjonariusz czy więcej. Każdy z nich będzie zwolniony z obowiązku płatności składek na ubezpieczenie społeczne (akcjonariusz będzie zobowiązany uiścić składki ZUS w przypadku, gdy jako wkład do spółki wniesie świadczenie pracy lub usług).

Spółka akcyjna

Spółka pełni funkcję płatnika składek za osoby świadczące w niej pracę na podstawie umowy o pracę bądź umowy-zlecenia.

Przeczytaj, jakie składki ZUS płaci przedsiębiorca.

Czy mogę zawiesić działalność firmy

Czy mogę zawiesić działalność firmy

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Tak. Jednoosobowa działalność gospodarcza może być zawieszona tylko wtedy, kiedy przedsiębiorca nie zatrudnia pracowników. Okres zawieszenia: minimum 30 dni (jeśli obejmuje miesiąc luty, to odpowiednio 28 lub 29 dni). Przeczytaj, jak zgłosić zawieszenie w CEIDG.

Spółka cywilna

Tak. W przypadku wykonywania działalności gospodarczej w spółce cywilnej zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej jest skuteczne pod warunkiem jej zawieszenia przez wszystkich wspólników. Spółkę można zawiesić, jeśli nie zatrudnia ona pracowników. Okres zawieszenia: minimum 30 dni (jeśli obejmuje miesiąc luty to odpowiednio 28 lub 29 dni). Zawieszenie musisz zgłosić do GUS, urzędu skarbowego skarbowego oraz – jako wspólnik będący osobą fizyczną – do CEIDG.

Spółka jawna

Tak. Spółka jawna może zawiesić działalność pod warunkiem, że nie zatrudnia pracowników. Spółkę można zawiesić na okres od 30 dni do 24 miesięcy. ). Datę zawieszenia działalności powinna wskazywać treść uchwały wspólników o zawieszeniu działalności – nie może być ona wcześniejsza niż data złożenia wniosku o zawieszenie w KRS.

Spółka partnerska

Tak. Spółka partnerska może zawiesić działalność pod warunkiem, że nie zatrudnia pracowników. Spółkę można zawiesić na okres od 30 dni do 24 miesięcy. ). Datę zawieszenia działalności powinna wskazywać treść uchwały wspólników o zawieszeniu działalności – nie może być ona wcześniejsza niż data złożenia wniosku o zawieszenie w KRS.

Spółka komandytowa

Tak. Spółka komandytowa może zawiesić działalność pod warunkiem, że nie zatrudnia pracowników. Spółkę można zawiesić na okres od 30 dni do 24 miesięcy. Datę zawieszenia działalności powinna wskazywać treść uchwały komplementariuszy o zawieszeniu działalności – nie może być ona wcześniejsza niż data złożenia wniosku o zawieszenie w KRS.

Spółka komandytowo-akcyjna

Tak. Spółka komandytowo-akcyjna może zawiesić działalność pod warunkiem, że nie zatrudnia pracowników. Spółkę można zawiesić na okres od 30 dni do 24 miesięcy. Datę zawieszenia działalności powinna wskazywać treść uchwały wspólników o zawieszeniu działalności – nie może być ona wcześniejsza niż data złożenia wniosku o zawieszenie w KRS.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Tak. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością może zawiesić działalność pod warunkiem, że nie zatrudnia pracowników. Spółkę można zawiesić na okres od 30 dni do 24 miesięcy. Datę zawieszenia działalności powinna wskazywać treść uchwały zarządu o zawieszeniu działalności – nie może być ona wcześniejsza niż data złożenia wniosku o zawieszenie w KRS.

Prosta spółka akcyjna

Tak. Spółka prosta spółka akcyjna może zawiesić działalność pod warunkiem, że nie zatrudnia pracowników. Spółkę można zawiesić na okres od 30 dni do 24 miesięcy. Datę zawieszenia działalności powinna wskazywać treść uchwały zarządu lub rady dyrektorów o zawieszeniu działalności – nie może być ona wcześniejsza niż data złożenia wniosku o zawieszenie w KRS.

Spółka akcyjna

Tak. Spółka akcyjna może zawiesić działalność pod warunkiem, że nie zatrudnia pracowników. Spółkę można zawiesić na okres od 30 dni do 24 miesięcy. Datę zawieszenia działalności powinna wskazywać treść uchwały zarządu o zawieszeniu działalności – nie może być ona wcześniejsza niż data złożenia wniosku o zawieszenie w KRS.

Czy mogę zamknąć firmę

Czy mogę zamknąć firmę

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Tak. Decyzja o rozwiązaniu firmy należy do właściciela. Może nastąpić w każdym czasie.

Spółka cywilna

Tak. Decyzja o rozwiązaniu spółki należy do wspólników. Może nastąpić w każdym czasie.

Spółka jawna

Tak. Rozwiązanie spółki powodują:

  • przyczyny przewidziane w umowie spółki
  • jednomyślna uchwała wszystkich wspólników
  • ogłoszenie upadłości spółki
  • śmierć wspólnika lub ogłoszenie jego upadłości, chyba że umowa spółki lub pozostali wspólnicy przewidują dalsze trwanie spółki
  • wypowiedzenie umowy spółki przez wspólnika lub wierzyciela wspólnika
  • prawomocne orzeczenie sądu.

Spółka partnerska

Tak. Rozwiązanie spółki powodują:

  • przyczyny przewidziane w umowie spółki
  • jednomyślna uchwała wszystkich partnerów
  • ogłoszenie upadłości spółki
  • utrata przez wszystkich partnerów prawa do wykonywania wolnego zawodu
  • prawomocne orzeczenie sądu.

Spółka komandytowa

Tak. Rozwiązanie spółki powodują:

  • przyczyny przewidziane w umowie spółki
  • jednomyślna uchwała wszystkich wspólników o rozwiązaniu spółki
  • ogłoszenie upadłości spółki
  • śmierć komplementariusza lub ogłoszenie upadłości któregokolwiek wspólnika, chyba że umowa spółki lub pozostali wspólnicy przewidują dalsze trwanie spółki
  • wypowiedzenie umowy spółki przez wspólnika lub wierzyciela wspólnika
  • prawomocne orzeczenie sądu.

Spółka komandytowo-akcyjna

Tak. Rozwiązanie spółki powodują:

  • przyczyny przewidziane w statucie
  • podjęcie przez walne zgromadzenie uchwały o rozwiązaniu spółki, za zgodą wszystkich komplementariuszy
  • ogłoszenie upadłości spółki
  • śmierć, ogłoszenie upadłości lub wystąpienie jedynego komplementariusza, chyba że statut stanowi inaczej
  • inne przyczyny przewidziane prawem.

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Tak. Rozwiązanie spółki powodują:

  • przyczyny przewidziane w umowie spółki
  • uchwała wspólników o rozwiązaniu spółki albo o przeniesieniu siedziby spółki za granicę
  • w przypadku spółki, której umowa została zawarta przy wykorzystaniu wzorca umowy, również uchwała wspólników o rozwiązaniu spółki opatrzona przez wszystkich wspólników kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym lub podpisem osobistym
  • ogłoszenie upadłości spółki
  • inne przyczyny przewidziane prawem.

Prosta spółka akcyjna

Tak. Rozwiązanie spółki powodują:

  • przyczyny przewidziane w umowie spółki
  • uchwała walnego zgromadzenia o rozwiązaniu spółki albo o przeniesieniu siedziby spółki za granicę, chyba że przeniesienie siedziby ma nastąpić do innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa strony – umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, a prawo tego państwa to dopuszcza
  • wyrok sądu wydany na żądanie akcjonariusza lub członka organu spółki, jeżeli osiągnięcie celu spółki stało się niemożliwe albo zachodzą inne ważne przyczyny wywołane stosunkami spółki wskazujące, że dalsze funkcjonowanie spółki wiązałoby się z pokrzywdzeniem akcjonariuszy lub byłoby sprzeczne z dobrymi obyczajami
  • ogłoszenie upadłości spółki
  • inne przyczyny przewidziane prawem.

Spółka akcyjna

Tak. Rozwiązanie spółki powodują:

  • przyczyny przewidziane w statucie
  • uchwała walnego zgromadzenia o rozwiązaniu spółki
  • ogłoszenie upadłości spółki
  • inne przyczyny przewidziane prawem.

Jak formalnie rozwiązać firmę

Jak formalnie rozwiązać firmę

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Jeśli kończysz działalność gospodarczą, złóż wniosek o wykreślenie z CEIDG.

Spółka cywilna

Należy złożyć wniosek o wyrejestrowanie spółki cywilnej z rejestru REGON. Musi być opatrzony podpisami wszystkich wspólników (bądź pełnomocnika). Wniosek należy złożyć w ciągu 7 dni od zakończenia działalności spółki. Powinna zostać dołączona kopia uchwały o rozwiązaniu spółki przez wszystkich wspólników. Złóż też zgłoszenie aktualizacyjne NIP-2 do urzędu skarbowego. Jako wspólnik wpisany do CEIDG złóż wniosek o zmianę wpisu albo o wykreślenie, jeśli kończysz całą swoją działalność.

Spółka jawna

Sposoby rozwiązania spółki:

  • przeprowadzenie postępowania likwidacyjnego – spółka musi zgłosić do KRS otwarcie likwidacji
  • inny niż likwidacja sposób zakończenia działalności spółki – wymagana jednomyślność wspólników.

Spółka partnerska

Spółka komandytowa

W każdym wypadku rozwiązanie spółki wiąże się z koniecznością złożenia wniosku o wykreślenie spółki z KRS.

Spółka komandytowo-akcyjna

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Prosta spółka akcyjna

Spółka akcyjna

Co do zasady trzeba przeprowadzić postępowanie likwidacyjne. Z chwilą otwarcia likwidacji spółka ma obowiązek występowania w obrocie pod zmienioną firmą – do dotychczasowego oznaczenia należy dołączyć słowa „w likwidacji”. Spółka musi zgłosić do KRS otwarcie likwidacji. W prostej spółce akcyjnej możesz zamiast likwidacji zastosować przejęcie całego majątku przez akcjonariusza, z obowiązkiem zaspokojenia wierzycieli i pozostałych akcjonariuszy. Wymaga to odpowiedniej uchwały walnego zgromadzenia i zgody sądu rejestrowego.

Przeczytaj:

Zgłoś problem z tą stroną

To dostępna wersja strony www.biznes.gov.pl. NaviAble nie zastępuje oryginału — tworzy jego czytelny odpowiednik. Motyw: calm.